نسخه چاپی
ارسال به دوستان
نوزادان از کتابخواني چيزي ميفهمند؟
والدين اغلب تصور ميکنند که کتاب خواندن براي نوزاد کار بي فايدهاي است. در حالي که اگر مادر کنار فرزند بنشيند و کتاب مناسبي برايش انتخاب کند، آمادگي و اشتياق وي را براي يادگيري مشاهده خواهد کرد.
انسان در طول حيات خود کنجکاو است و مي خواهد شناخت بيشتري از خود، ديگران، محيط و عقايد و انديشه ها به دست آورد و مطالعه، يکي از راه هاي تحقق اين آرمان است و خواندن زير مجموعه اي از مطالعه به حساب مي آيد. انگيزه هاي خواندن مي تواند گوناگون باشد. آموختن، کسب اطلاع و آگاه شدن و لذت بدن از مهم ترين اين انگيزه ها به شمار مي آيد.
براي به وجود آوردن عادت هاي مطالعه، شروع کار شايد از خانه باشد؛ اما به طور حتم ادامه و پيشرفت اين فرآيند در مدرسه اتفاق مي افتد. به ويژه مربيان تربيتي و معلمان مدارس بايستي به اهميت ايجاد عادات مطالعه در کودکان واقف باشند و به ياري خانواده بشتابند.
يکي از اولين کارهايي که مي توان در خانه انجام داد، اهميت دادن به خواندن کتاب براي تمام اعضاي خانواده است. والدين بايد از بدو تولد هم زمان با اين که کودک راه رفتن و سخن گفتن را آغاز مي کند، کتاب را در معرض ديد او قرار دهند. کودک بايد شاهد مطالعه افراد خانواده باشد، تا حس کنجکاوي و رغبت کافي براي رفتن به سوي کتاب در او به وجود آيد.
اگر کودک لذت و شادماني مطالعه راستين را احساس کند به آساني آن را رها نخواهد کرد، اما در درجه اول بايد لوازم کافي و مناسب از جمله کتاب هاي خوب در اختيارش باشد. چگونه مي توان از بچه هايي که هرگز پدر و مادر خود را در حال مطالعه نديده اند، انتظار داشت که نسبت به اين پديده حساس يا کنجکاو باشند؟
قدم بعدي اين است که به کودکان ثابت کنيد خواندن به خودي خود جالب و لذت بخش است.
اين کار مي تواند از سنين خيلي پايين شروع شود؛ و چند روش براي اين منظور وجود دارد:
1- موقع خواب، براي کودکانتان داستان بخوانيد، حتي اگر هر شب فرصت اين کار را پيدا نمي کنيد. هر زماني که فرصت داشتيد اين کار را انجام دهيد.
2- در طول روز براي کودک نوار قصه بگذاريد و به او اجازه دهيد که از طريق نوار با قصه همراه شود.
3- از سنين پايين به بچه ها وسايل نوشتن بدهيد. مداد، کاغذ و مداد رنگي در اختيارشان بگذاريد تا روي کاغذ هر چه دلشان مي خواهد بکشند، آنها به اين تجربه اوليه براي نوشتن نياز دارند. اين کار را مي توانيد با يک وايت برد (White board) يا تخته سياه کوچک انجام دهيد. حتي مي توانيد درباره چيزهايي که کودک مي نويسد يا نقاشي مي کند از او سوال کنيد تا ذهنش نسبت به کاري که انجام مي دهد فعال باشد.
شما با ايجاد عادت مطالعه، دنياي کودک خود را وسعت مي بخشيد. گنجينه لغات او را گسترش مي دهيد و وي را قادر مي سازيد که احساسات خود را بهتر بيان کند و ديگران را نيز بهتر درک کند.
4- يک داستان را بارها و بارها براي فرزندانتان بخوانيد يا تعريف کنيد. بچه ها دوست دارند يک قصه را بارها بشنوند تا تمام جزييات آن را بشناسند و احساس کنند که با آن آشنا هستند. هنگام خواندن قصه گه گاه کلام خود را قطع کنيد و از فرزندانتان درباره قصه چيزهايي بپرسيد؛ براي مثال سوال کنيد: ” فکر مي کني حالا چه اتفاقي بيفتد؟” يا "تو کدام يک از حيوانات اين قصه را دوست داري؟” اگر کودک نتوانست پاسخ درستي بدهد، اشکالي ندارد مهم اين است که با اين پرسش او را به فکر کردن و يافتن راه حل تشويق کنيم.
5- وقتي کودک به تماشاي تلويزيون مي نشيند، شما هم توجه داشته باشيد که چه برنامه اي را مي بينيد تا بعدها درباره آن با او صحبت کنيد. حتي ممکن است کودک سوالي درباره برنامه اي که ديده است داشته باشد. به او فرصت دهيد که پرسش هايش را با شما در ميان بگذارد.
6- از سنين پايين سعي کنيد که در مناسبت هاي ارزشمند به بچه ها کتاب هديه کنيد. با اين شيوه آنها کم کم مي آموزند که کتاب هديه اي ارزشمند است.
7- اگر کودکتان در موردي رفتاري نامناسب و پرخاشگرانه نشان داد، کتاب داستاني با همان موضوع يا موضوع هاي مشابه (درباره نافرماني هاي کودکان) پيدا کنيد، در محيطي امن و آرام، کتاب را براي او بخوانيد و نظرش را درباره شخصيت اصلي قصه جويا شويد. به وسيله کتاب کودک را ترغيب کنيد که مسايل و حرف هاي خودش را بازگو کند در اين صورت به تدريج کتاب را دوست خود تلقي ميکند و در آينده نيز در برخورد با مشکلات يا به هنگام تصميم گيري هاي دشوار به سراغ کتاب خواهد رفت.
8- کتاب خواندن قدرت تخيل را بالا مي برد، هر بار پس از خواندن کتاب براي کودک، سعي کنيد رفتار او را زير نظر بگيريد و ببينيد آيا در ميان نقاشي ها و وسايل بازي او از جمله عروسک ها و خمير بازي، اثري از قصه اي که براي او خوانده ايد وجود دارد؟ مطمئن باشيد که کودکان در بازي ها و نقاشي هاي خود نسبت به آن چه در قصه شنيده ايد، واکنش نشان مي دهند. شما مي توانيد با اين شيوه خلاقيت آنها را پرورش دهيد.
بسياري از نويسندگان، کارگردانان و هنرمندان خلاق در دوران کودکي چنين وضعي داشته اند.
يادمان باشد که مطالعه و کتاب خواندن يکي از مهم ترين اصول آزادگي و تفکر خلاق است. شما با ايجاد عادت مطالعه، دنياي کودک خود را وسعت مي بخشيد، گنجينه لغات او را گسترش مي دهيد و وي را قادر مي سازيد که احساسات خود را بهتر بيان کند و ديگران را نيز بهتر درک کند. تمام آن چه نياز داريد، پيدا کردن کتاب و زمان مناسب است و اين طور مطالعه را در زندگي کودک مهم جلوه دهيد.
چطور است از همين امروز کار را با خريد يک کتاب خوب و خواندن قصه آن براي کودکانتان شروع کنيد! مي پرسيد کتاب خوب از کجا پيدا کنيم؟ کافي است که به يک کتاب فروشي معتبر مخصوص کودکان برويد و با گفتن سن فرزندانتان، از فروشنده راهنمايي بخواهيد. مطمئن باشيد که با اين عمل، امروز شما به خاطره اي خوب و مفيد براي خود و کودکانتان تبديل خواهد شد.
نوزادان و بچه هاي خيلي کوچک
الف: در مواقع مختلف، مثلا موقع عوض کردن پوشک، حمام کردن، غذا دادن يا بازي کردن با او حرف بزنيد و برايش شعر و ترانه بخوانيد.
ب: کتاب و کارتهاي آموزشي عکس دار با رنگ هاي روشن به او نشان دهيد. يادتان باشد که در اين سن کودک احتمالا از نگاه کردن، انداختن و جويدن کتاب ها بيشتر از مطالعه لذت مي برد. (بهتر است به جاي کتاب هاي کاغذي معمولي از کتاب هاي پارچه اي يا پلاستيکي- کتاب حمام- که مخصوص بچه هاي کوچک تهيه شده و در بازار موجود است استفاده کنيد.)ج: براي افزايش دامنه لغات کودک هنگام تماشاي کتاب ها از او سوال بپرسيد، مثلا بپرسيد: ” اين چيه؟” يا ” خرسه کجاست؟”
د: کلمات روي تابلوها را در اماکن مختلف مثل پارک، باغ وحش، يا حتي در حين پياده روي با ماشين سواري به او نشان دهيد.
ه: از زماني که متوجه مي شويد بچه به حروف روي اسباب بازي ها دقت مي کند، نام حروف را به او بگوييد.
کلمات را بلند بخوانيد و معني آنها را برايش توضيح دهيد.
انسان در طول حيات خود کنجکاو است و مي خواهد شناخت بيشتري از خود، ديگران، محيط و عقايد و انديشه ها به دست آورد و مطالعه، يکي از راه هاي تحقق اين آرمان است و خواندن زير مجموعه اي از مطالعه به حساب مي آيد. انگيزه هاي خواندن مي تواند گوناگون باشد. آموختن، کسب اطلاع و آگاه شدن و لذت بدن از مهم ترين اين انگيزه ها به شمار مي آيد.
براي به وجود آوردن عادت هاي مطالعه، شروع کار شايد از خانه باشد؛ اما به طور حتم ادامه و پيشرفت اين فرآيند در مدرسه اتفاق مي افتد. به ويژه مربيان تربيتي و معلمان مدارس بايستي به اهميت ايجاد عادات مطالعه در کودکان واقف باشند و به ياري خانواده بشتابند.
يکي از اولين کارهايي که مي توان در خانه انجام داد، اهميت دادن به خواندن کتاب براي تمام اعضاي خانواده است. والدين بايد از بدو تولد هم زمان با اين که کودک راه رفتن و سخن گفتن را آغاز مي کند، کتاب را در معرض ديد او قرار دهند. کودک بايد شاهد مطالعه افراد خانواده باشد، تا حس کنجکاوي و رغبت کافي براي رفتن به سوي کتاب در او به وجود آيد.
اگر کودک لذت و شادماني مطالعه راستين را احساس کند به آساني آن را رها نخواهد کرد، اما در درجه اول بايد لوازم کافي و مناسب از جمله کتاب هاي خوب در اختيارش باشد. چگونه مي توان از بچه هايي که هرگز پدر و مادر خود را در حال مطالعه نديده اند، انتظار داشت که نسبت به اين پديده حساس يا کنجکاو باشند؟
قدم بعدي اين است که به کودکان ثابت کنيد خواندن به خودي خود جالب و لذت بخش است.
اين کار مي تواند از سنين خيلي پايين شروع شود؛ و چند روش براي اين منظور وجود دارد:
1- موقع خواب، براي کودکانتان داستان بخوانيد، حتي اگر هر شب فرصت اين کار را پيدا نمي کنيد. هر زماني که فرصت داشتيد اين کار را انجام دهيد.
2- در طول روز براي کودک نوار قصه بگذاريد و به او اجازه دهيد که از طريق نوار با قصه همراه شود.
3- از سنين پايين به بچه ها وسايل نوشتن بدهيد. مداد، کاغذ و مداد رنگي در اختيارشان بگذاريد تا روي کاغذ هر چه دلشان مي خواهد بکشند، آنها به اين تجربه اوليه براي نوشتن نياز دارند. اين کار را مي توانيد با يک وايت برد (White board) يا تخته سياه کوچک انجام دهيد. حتي مي توانيد درباره چيزهايي که کودک مي نويسد يا نقاشي مي کند از او سوال کنيد تا ذهنش نسبت به کاري که انجام مي دهد فعال باشد.
شما با ايجاد عادت مطالعه، دنياي کودک خود را وسعت مي بخشيد. گنجينه لغات او را گسترش مي دهيد و وي را قادر مي سازيد که احساسات خود را بهتر بيان کند و ديگران را نيز بهتر درک کند.
4- يک داستان را بارها و بارها براي فرزندانتان بخوانيد يا تعريف کنيد. بچه ها دوست دارند يک قصه را بارها بشنوند تا تمام جزييات آن را بشناسند و احساس کنند که با آن آشنا هستند. هنگام خواندن قصه گه گاه کلام خود را قطع کنيد و از فرزندانتان درباره قصه چيزهايي بپرسيد؛ براي مثال سوال کنيد: ” فکر مي کني حالا چه اتفاقي بيفتد؟” يا "تو کدام يک از حيوانات اين قصه را دوست داري؟” اگر کودک نتوانست پاسخ درستي بدهد، اشکالي ندارد مهم اين است که با اين پرسش او را به فکر کردن و يافتن راه حل تشويق کنيم.
5- وقتي کودک به تماشاي تلويزيون مي نشيند، شما هم توجه داشته باشيد که چه برنامه اي را مي بينيد تا بعدها درباره آن با او صحبت کنيد. حتي ممکن است کودک سوالي درباره برنامه اي که ديده است داشته باشد. به او فرصت دهيد که پرسش هايش را با شما در ميان بگذارد.
6- از سنين پايين سعي کنيد که در مناسبت هاي ارزشمند به بچه ها کتاب هديه کنيد. با اين شيوه آنها کم کم مي آموزند که کتاب هديه اي ارزشمند است.
7- اگر کودکتان در موردي رفتاري نامناسب و پرخاشگرانه نشان داد، کتاب داستاني با همان موضوع يا موضوع هاي مشابه (درباره نافرماني هاي کودکان) پيدا کنيد، در محيطي امن و آرام، کتاب را براي او بخوانيد و نظرش را درباره شخصيت اصلي قصه جويا شويد. به وسيله کتاب کودک را ترغيب کنيد که مسايل و حرف هاي خودش را بازگو کند در اين صورت به تدريج کتاب را دوست خود تلقي ميکند و در آينده نيز در برخورد با مشکلات يا به هنگام تصميم گيري هاي دشوار به سراغ کتاب خواهد رفت.
8- کتاب خواندن قدرت تخيل را بالا مي برد، هر بار پس از خواندن کتاب براي کودک، سعي کنيد رفتار او را زير نظر بگيريد و ببينيد آيا در ميان نقاشي ها و وسايل بازي او از جمله عروسک ها و خمير بازي، اثري از قصه اي که براي او خوانده ايد وجود دارد؟ مطمئن باشيد که کودکان در بازي ها و نقاشي هاي خود نسبت به آن چه در قصه شنيده ايد، واکنش نشان مي دهند. شما مي توانيد با اين شيوه خلاقيت آنها را پرورش دهيد.
بسياري از نويسندگان، کارگردانان و هنرمندان خلاق در دوران کودکي چنين وضعي داشته اند.
يادمان باشد که مطالعه و کتاب خواندن يکي از مهم ترين اصول آزادگي و تفکر خلاق است. شما با ايجاد عادت مطالعه، دنياي کودک خود را وسعت مي بخشيد، گنجينه لغات او را گسترش مي دهيد و وي را قادر مي سازيد که احساسات خود را بهتر بيان کند و ديگران را نيز بهتر درک کند. تمام آن چه نياز داريد، پيدا کردن کتاب و زمان مناسب است و اين طور مطالعه را در زندگي کودک مهم جلوه دهيد.
چطور است از همين امروز کار را با خريد يک کتاب خوب و خواندن قصه آن براي کودکانتان شروع کنيد! مي پرسيد کتاب خوب از کجا پيدا کنيم؟ کافي است که به يک کتاب فروشي معتبر مخصوص کودکان برويد و با گفتن سن فرزندانتان، از فروشنده راهنمايي بخواهيد. مطمئن باشيد که با اين عمل، امروز شما به خاطره اي خوب و مفيد براي خود و کودکانتان تبديل خواهد شد.
نوزادان و بچه هاي خيلي کوچک
الف: در مواقع مختلف، مثلا موقع عوض کردن پوشک، حمام کردن، غذا دادن يا بازي کردن با او حرف بزنيد و برايش شعر و ترانه بخوانيد.
ب: کتاب و کارتهاي آموزشي عکس دار با رنگ هاي روشن به او نشان دهيد. يادتان باشد که در اين سن کودک احتمالا از نگاه کردن، انداختن و جويدن کتاب ها بيشتر از مطالعه لذت مي برد. (بهتر است به جاي کتاب هاي کاغذي معمولي از کتاب هاي پارچه اي يا پلاستيکي- کتاب حمام- که مخصوص بچه هاي کوچک تهيه شده و در بازار موجود است استفاده کنيد.)ج: براي افزايش دامنه لغات کودک هنگام تماشاي کتاب ها از او سوال بپرسيد، مثلا بپرسيد: ” اين چيه؟” يا ” خرسه کجاست؟”
د: کلمات روي تابلوها را در اماکن مختلف مثل پارک، باغ وحش، يا حتي در حين پياده روي با ماشين سواري به او نشان دهيد.
ه: از زماني که متوجه مي شويد بچه به حروف روي اسباب بازي ها دقت مي کند، نام حروف را به او بگوييد.
کلمات را بلند بخوانيد و معني آنها را برايش توضيح دهيد.
پسندیدم 0
گزارش خطا
